کتابسازان هم باید دادگاهی شوند/ بخش حقوقی ارشاد فعال شود
خبرگزاری فارس: رئیس اتحادیه ناشران از لزوم تشکیل دادگاهی ویژه برای رسیدگی به تخلفات ناشران و مؤلفان در قوه قضاییه خبر داد و گفت: وزارت ارشاد باید بخش حقوقی خود را جهت بررسی تخلفات و مشکلات حوزه نشر فعال کند.
به گزارش خبرنگار کتاب و ادبیات باشگاه خبری فارس «توانا»، متأسفانه جامعه ادبی کشور از اواخر دهه 80 تاکنون شاهد کتابسازی و سرقت ادبی بسیار است که برخی آگاهانه و با کمترین هزینه مطالب و داستانهایی از نویسندگان مشهور کشور را بدون اجازه استفاده میکنند.
در جدیدترین مورد شاهدیم نویسندگانی نظیر «عرفان نظرآهاری» و «حسین فتاحی» قربانیان سرقت ادبی شدند و زحمت چند سالهای که برای نگارش آثارشان کشیدهاند را افرادی تنها با صرف چند دقیقه و جستوجو در اینترنت، آنها را به نام خود ثبت و ضبط کردهاند.
در این راستا خبرنگار خبرگزاری فارس برای جستوجوی راه حل برای عدم ایجاد و افزایش چنین سرقتهای ادبی در کشور با نادر قدیانی، رئیس اتحادیه ناشران و کتابفروشان تهران و مدیر انتشارات قدیانی به گفتوگو پرداخته است که در ذیل آن را میخوانید:
* میتوان به جرأت گفت که برخی از مؤلفان بیشتر از ناشران به تخلف میپردازند
آقای قدیانی درباره رسیدگی به تخلفات ناشران و مؤلفان در اتحادیه توضیحاتی ارائه دهید؟
در حوزه امنیت شغلی، قانونی در نظام صنفی وجود دارد که اتحادیهها باید دارای 5 کمیسیون نظیر «آموزش»، «حل اختلاف»، «شکایات حقوقی»، «فنی» و « بازرسی» باشند تا هر زمانی که مؤلف، ناشر و کتابفروش با یکدیگر به مشکلی مواجه شدند در اتحادیه ناشران و کتاب فروشان تهران حضور یافته و در یک فرم مخصوص به شرح شکایات خود بپردازند.
در این راستا، طرفین (ناشر، مؤلف و یا کتابفروش) مجاز بوده هر حکمی که از سوی گروه حل اختلاف، اتحادیه ناشران و کتابفروشان تهران ارائه میشود، را نپذیرند چراکه هیئت حل اختلاف به طور کلی دوستانه برپا میشود.
اداره کتاب و کتابخوانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی که بیش از 30 سال از عمر آن گذشته است، یکسری تعهدات و آییننامههایی را در ارتباط با حفظ حقوق مؤلفان و ناشران در زمانی که پروانه نشر صادر میشود، را از ناشر اخد میکند و حتی میتواند با تشکیل کارگروه حل اختلاف و اداره شکایت به تخلفات ناشران و مؤلفان رسیدگی کند.
در دهه اخیر همه چیز دگرگون شده است یعنی در دورهای مرسوم بود که میگفتند ناشران حق مؤلفان را نمیدهند، امروزه دیگر آن گونه نیست یعنی میتوان به جرأت گفت که برخی از مؤلفان بیشتر از ناشران به تخلف میپردازند و نمیتوان گفت که صرفاً تنها ناشر تقلب کار است.
* وزارت ارشاد باید بخش حقوقی خود را جهت بررسی تخلفات و مشکلات حوزه نشر فعال کند
آقای قدیانی موازیکاری و یا سرقت ادبی در کشور رو به افزایش است دلیل آن چیست؟
چندی پیش مؤلفی را سراغ داشتم که کتابی را به زبان فارسی ترجمه و آن را همزمان با تغییر عناوین، به 10 ناشر دیگر ارائه و به امضاء قرارداد پرداخته بود.
معتقدم وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی باید بخش حقوقی خود را برای بررسی برخی از تخلفات و مشکلات ناشران و مؤلفان فعال کند و پروندههای آنها را به صورت جدی مورد بررسی قرار داده و کارشناسان بسیار خوب و متعهدی را برای این امر بگمارد یعنی کسانی باید در این راستا به کارشناسی بپردازند که از تخصص لازم در حوزه کودک و نوجوان و دین و حتی کتابهای عمومی برخوردار باشند تا اگر رأیی صادر شد خود این وزارتخانه به تعلیق ناشر و ابطال پروانه نشر ورود یابد.
* لزوم تشکیل دادگاهی ویژه برای رسیدگی به تخلفات ناشران و مؤلفان در قوه قضاییه
اگر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی نمیتواند در این راستا کاری انجام دهد معتقدم در اتحادیه ناشران و کتابفروشان تهران که از چندی پیش پیگیر این مهم هستیم، باید تعاملی با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی صورت گرفته تا دادگاهی ویژه در قوه قضاییه به سر و سامان برسد تا بتوانیم در آن دادگاه به صورت تخصصی به مشکلات و تخلفات، ناشران و مؤلفان متخلف پرداخت.
چندی پیش شنیدیم که در حوزه مطبوعات، ممیزهای خاصی برای مالیات صورت گرفته است ما هم تلاش میکنیم تا برای ناشران نیز این امر شکل بگیرد و دادگاههای خاصی برای تخلفات ناشران و حوزه ممیزی مالیات و حتی تصویرگری، تشکل گیرد یعنی به نظر میرسد زمان آن رسیده که بیش از این سکوت جایز نیست چراکه حوزه فرهنگ هر روز بیشتر از دیروز در معرض آسیب پذیری است.
پیشنهاد بنده به عنوان رئیس اتحادیه کتابفروشان تهران این است که وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بخش حل اختلاف حقوقی خود را بسیار قوی کرده و کارگروههای بسیاری را در این راستا تشکیل دهد؛ حتی از قوه قضاییه میخواهیم تا دادگاههای خاصی را برای این مورد یعنی رسیدگی به حقوق مؤلفان و ناشران، تشکیل دهند.
* سرقت ادبی به حوزه دین هم سرایت کرد/ ارشاد متولی اصلی در ایجاد امنیت میان ناشران و مؤلفان
دلیل افزایش تخلف میان ناشران و مؤلفان در دهه اخیر به چه مواردی مربوط میشود؟
متأسفانه بعضی از تحصیل کردههایمان بسیار بد تربیت شدهاند یعنی هر کسی که یک مدرکی دارد حتماً باید پشت میز نشسته و به ریاست بپردازد در صورتی که در هیچ کجای دنیا، این موارد مرسوم نیست.
متأسفانه برخی از افراد با جستجوی کتابهای پرفروش، به سرقت ادبی میپردازند که حداقل نمیتوان به آنها گفت که به کتابسازی پرداختهاند چراکه در امر کتابسازی فردی کتابی را تهیه و با فکر و اندیشه خود، مشابه کتاب ناشر مؤفقی را میسازد و شاید جرم آن کمتر از سرقت ادبی است.
برخی از افراد واقعاً به سرقت ادبی میپردازند به طور مثال مجموعه «14 قصه، 14 معصوم » حدود 10سال گذشته، با تشکیل یک تیم حرفهای و با حدود گذشت 5 سال نگارش، توسط «حسین فتاحی» و تصویرگری «محمدرضا دادگر» منتشر شد که حتی کلمات و محتوای آن با روانشناسان «کودک و نوجوان» مورد بررسی قرار گرفته است و تاکنون نیز بسیار در میان مخاطبان خود بسیار موفق بوده است اما با همه این موفقیتها، به دلیل نبود ویترین، با تیراژ 5 هزار نسخه تجدید چاپ میشود.
یکی از ناشران با عنوان «گوهر اندیشه» مشابه مجموعه «14 قصه، 14 معصوم» با عنوانی نظیر «14 مظلوم، 14 معصوم» با محتوای متن کتاب «حسین فتاحی»، به خلاصهنویسی پرداخته است که نوعی بداخلاقی فرهنگی و ادبی به شمار میرود یعنی متأسفانه متخلفان کتاب اکنون به حوزه دین نیز ورود یافتهاند که معتقدم این موارد به امنیت مؤلف و ناشر مربوط میشود که وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی باید به این امر توجه کند.
* به اجرای قانون باید بیشتر از محدویت شغلی توجه کرد
آیا نباید در امر ارائه مجوز و پروانه نشر کمی سختگیری کرد و میزان تحصیلات را ارتقاء داد؟
بنده نگاه محدود را قبول ندارم چراکه نمیتوان کسی را از شغلی که به آن علاقهمند است، را محروم کرد به گونهای دیگر قانون اساسی این اجازه را نمیدهد و جمهوری اسلامی ایران، کشوری آزاد است اما در این جا اجرای قانون بسیار حائز اهمیتتر از محدودیت شغلی است.
برای نخستین بار و بعد از گذشت 42 سال کار در حوزه چاپ و نشر کتاب، تنها یکبار به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی شکایت کردم که آن نیز برای سرقت ادبی مجموعه «14 قصه، 14معصوم» بود و آن نیز به دلیل بحث حیثیتی و برای اینکه این اثر مربوط به 14 معصوم بود، صورت گرفت نه مسائل مادی آن.
یکی دیگر از دلایلی که بنده به خاطر مجموعه کتابهای «14 قصه، 14 معصوم» اثر «حسین فتاحی» به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی شکایت کردم این بود تا خانوادهها فریب نخورده و به نام این اثر، مجموعههای کتابسازی و به نوعی سرقت ادبی شده را خریداری نکنند.
..........................................گفتوگو از: رقیه عزیزی شیرکوهی
.........................................انتهای پیام/و
09:44 - 21 آذر 1391