ميان مخاطب تئاتر شرق و غرب تفاوت ديده ميشود
خبرگزاري فارس: اميركاووس بالازاده در دومين روز از سمينار «تئاتر و مخاطب» با اشاره ميان مخاطبان تئاتري بيان داشت:بر پايه نظرات پژوهشگران تئاتر غرب و شرق مخاطباني متفاوت دارد كه اين مخاطبان به تماشاگران فعال و ختنثي تقسيم ميشوند.
به گزارش خبرنگار فارس، در دومين روز از سمينار «تئاتر و مخاطب» اميركاووس بالازاده، محقق تئاتر مقاله خود با عنوان «مخاطب تئاتر: فعال، منفعل، خنثي» را قرائت كرد.
بالازاده بيان داشت: برپايه نظرات پژوهشگران در تئاتر غرب دو نوع مخاطب فعال و خنثي وجود دارد. منظور از مخاطب فعال در تئاتر بينندهاي است كه با گزينش و انتخاب به ديدن نمايشي ميرود و به طور نسبي با اطلاعاتي از قبل آماده شده به تماشا مينشيند و در اثناي اجرا، مدام در حال تبادل اطلاعات ميان خود و نمايش است. بنابراين مخاطب فعال گزينشگري است كه آگاهانه به ديدار نمايشي ميشتابد.
وي ادامه داد: در مقابل افرادي هم هستند كه تنها به عنوان ناظر به ديدن نمايشي ميروند و ميان ايشان و گروه اجرا، فاصلهاي مشخص و تعريف شده به چشم ميآيد، گرچه امروزه برخي گروهها ميكوشند با بهرهگيري از شيوههاي نوين فاصله ميان تماشاگر و بازيگر را از ميان بردارند و وي را هم به بازي خود فراخوانند و گاه نيز تا حدودي موفق شدهاند. اگر از تأثير نمايش شرق بر اين گروه ها چشم بپوشيم كه بيترديد به چنين بازتابهايي وجود دارد اما ميزان موفقيت گروههاي مذكور چندان قابل اعتنا نيست.
اين استاد دانشگاه يادآور شد: در برابر اين جريان در نمايش ايراني و خصوصا تعزيه و اصولا در تئاتر شرق مخاطبان در واقع جزو نمايش و بهتر بگويم بازيگر آن و در عين حال جدا از اثر هستند.
وي با اشاره به «حسين اسماعيلي» درباره تعزيه تصريح كرد: ايشان در درآمدي بر نمونهشناسي تعزيه ايران نامه سال نهم 1370 ص 246 مينويسد: «سالها پيش از اين در يك تعزيه شهادت امام رضا (ع) در مشهد شاهد بودم كه در لحظهاي كه مأمون عباسي به امام رضا انگور زهرآگين ميخوراند، يك تماشاگر فرياد زد: قربان غريبيات آقا. انگور را نخور! زهريه! نخور. جالب اينجاست كه تماشاگران در مجموع از اين هشدار شگفت زده نشده بودند.»
وي اذعان داشت: مخاطب فعال تئاتر غربي در تعزيه ايراني حالت منفعل به خود ميگيرد و در اين صورت بيننده بيانگيزه را ميتوان خنثي فرض كرد و ما در تعزيه با مخاطباني سر و كار داريم كه فعال هستند و نحوه حضور آنها در هنگام اجرا گاه ايشان را به بازيگر منتقد و حتي در لحظههاي افت نمايش، به فردي خنثي، يعني در حال گفتگو با بيننده پهلو دستياش، بدل مي سازد.
مشهود محسنيان، كارگردان تئاتر نيز مقاله خود با عنوان «تأثير تكنولوژي مدرن بر مخاطب تئاتر» را در اين سمينار ارائه كرد.
وي با بيان اين مطلب كه جايگاه و تأثير تماشاگر بر شيوههاي اجرايي تئاتر مدرن قرن بيست و يكم بر هيچ كس پوشيده نيست،يادآور شد: تئاتر تكنولوژيك در همين فاصله زماني كوتاه كه از عمر آن ميگذرد، تفاوتهايي بسياري با تئاتر سنتي پيدا كرده است و مرزهاي مدرنيسم را نيز پشت سر ميگذارد. استفاده از تكنولوژي مدرن در تئاتر و ب خصوص استفاده از نرم افزار و سخت افزارهاي ديجيتال، به گفته بانيان آن براي جذب هرچه بيشتر تماشاگران است. سوال اينجاست كه اين تكنولوژي چه تأثيري بر بدنه تئاتر دارد؟
وي ادامه داد: چگونه اين فناوري تماشاگر بيشتري را به سالن هاي تئاتر خواهد كشيد، برخي موارد به خصوص و مهمي كه امروزه بر روند رو به رشد تكنولوژي بر تئاتر مورد توجه و آزمايش قرار گرفتهاند در كنار انعطافپذيري- كيفيت اجرا- تأثيرات متقابل تماشاگر و اجرا تأثير مخاطب در وجود و ظهور تكنولوژي- هوش كامپيوتري- ميزان فروش از مسائلي هستند كه در اين مقاله مورد توجه قرار خواهند گرفت.
انتهاي پيام/
13:44 - 3 تیر 1386