تحلیل ابعاد حقوقی و سیاسی مکانیسم ماشه در گفتوگو با یک کارشناس
استاد دانشگاه علمی کاربردی کردستان مکانیسم ماشه را ابزاری سیاسی برای فشار بر ایران دانست و راهکار تشکیل کمیسیون مستقل چندجانبه را به عنوان جایگزین حقوقی و سیاسی ارائه کرد.
دکتر یزدانپرست اظهار داشت: مکانیسم ماشه در قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت پیشبینی شده است اما متن برجام و قطعنامه در برخی مراحل اجرایی دارای ابهام است و به طرفهای غربی اجازه میدهد با تفسیر موسع، فرآیند فعالسازی را پیش ببرند. وی افزود: پس از خروج یکجانبه آمریکا از برجام و عدم تحقق تعهدات اقتصادی اروپا، ایران مطابق مفاد برجام اقدام به کاهش تعهدات خود کرد، اما طرفهای غربی این حق قانونی را نادیده گرفته و مکانیسم ماشه را تنها بر اساس نقض ایران فعال کردند که از نگاه حقوق بینالملل ناقض اصل عدم اجرای قرارداد به دلیل نقض طرف مقابل است.وی تصریح کرد: این مکانیسم پیش از آنکه یک ابزار حقوقی باشد، وسیلهای برای فشار سیاسی است. زمانبندی فعالسازی اغلب همزمان با تحولات سیاسی داخلی آمریکا و نه به دلیل نگرانیهای حقوقی انجام شده است. مخالفت کشورهای اروپایی با اقدام آمریکا پس از خروج از برجام نیز نشان میدهد این مسئله ماهیتی سیاسی دارد.
یزدانپرست گفت: بازگشت تحریمهای شورای امنیت میتواند اقتصاد ایران، دیپلماسی و سیاست داخلی کشور را تحت تاثیر قرار دهد و در سطح بینالمللی، بیثباتی منطقهای، اختلاف بین متحدان و اختلال در بازار جهانی نفت را به همراه خواهد داشت.وی اظهار داشت فعالسازی مکانیسم در کوتاهمدت قدرت چانهزنی آمریکا را افزایش میدهد اما در بلندمدت با ایجاد شکاف با متحدان اروپایی و کاهش اعتبار نهادهای بینالمللی، جایگاه سیاسی آمریکا را تضعیف میکند و اعتماد لازم برای مذاکرات آینده را کاهش میدهد. وی عنوان کرد: ایران نیز در راستای حفظ منافع و تمامیت ارضی خود، مواضع سختتر اتخاذ خواهد کرد که احتمال دستیابی به توافق جدید را کاهش میدهد.
یزدانپرست پیشنهاد کرد تشکیل یک کمیسیون نظارت و حل اختلاف چندجانبه مستقل بینالمللی متشکل از نمایندگان تمام طرفهای برجام و کارشناسان بیطرف میتواند جایگزین مکانیسم ماشه باشد. این کمیسیون وظایف نظارت مستمر، داوری اجباری و اعمال جریمههای تدریجی در صورت نقض تعهدات را بر عهده خواهد داشت و ضمن حقوقی بودن، فضایی متوازن و قابل قبول برای همه طرفها فراهم میکند و امکان ادامه مذاکرات را بر پایهای منصفانهتر ایجاد میکند.#مکانیسم_ماشه #برجام #ایران #تحریم #دیپلماسی #حقوق_بین_الملل #مذاکرات_هستهای #سنندج 17:14 - 13 شهریور 1404