رکوردشکنی نقدینگی در ۱۴۰۴؛ پول جدید به تولید می‌رسد یا تورم؟

بانک مرکزی آمارهای پولی اسفندماه ۱۴۰۴ را منتشر کرد؛ آماری که از ثبت بالاترین رشد نقدینگی و پایه پولی در چند دهه گذشته حکایت دارد.
گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ اقتصاد ایران در سال‌های اخیر با یک واقعیت همزمان روبه‌رو بوده است؛ از یک سو بنگاه‌های اقتصادی با کمبود سرمایه در گردش، فرسودگی تجهیزات و محدودیت منابع مالی مواجه بوده‌اند و از سوی دیگر حجم نقدینگی کشور با سرعت قابل توجهی افزایش یافته است.همین تناقض، یکی از مهم‌ترین چالش‌های اقتصاد ایران را شکل داده است. اگر نقدینگی موجود بتواند به سمت سرمایه‌گذاری، تولید و افزایش ظرفیت اقتصادی حرکت کند، می‌تواند به رشد اقتصادی، اشتغال و افزایش عرضه کالاها منجر شود؛ اما اگر این منابع وارد بازارهای سفته‌بازانه شوند، نتیجه‌ای جز افزایش قیمت دارایی‌ها و فشار بیشتر بر تورم نخواهد داشت.

رکورد جدید نقدینگی؛ ظرفیت یا تهدید؟

حجم نقدینگی کشور در پایان اسفند ۱۴۰۴ به بیش از ۱۵ هزار و ۵۸۰ هزار میلیارد تومان رسید و رشد سالانه آن از ۵۳ درصد عبور کرد؛ رقمی که در دهه‌های اخیر کم‌سابقه بوده است.در نگاه نخست، افزایش چنین منابعی می‌تواند ظرفیت بزرگی برای اقتصاد ایجاد کند. هیچ اقتصادی بدون منابع مالی کافی قادر به توسعه تولید، سرمایه‌گذاری و ایجاد اشتغال نیست.اما تجربه اقتصاد ایران نشان داده است که افزایش حجم نقدینگی، زمانی به رشد اقتصادی تبدیل می‌شود که مسیر ورود آن به بخش‌های مولد فراهم باشد؛ در غیر این صورت، نقدینگی تنها میان بازارهای مختلف جابه‌جا می‌شود و به افزایش قیمت دارایی‌ها دامن می‌زند.

پایه پولی رشد کرد؛ اما مقصد آن تعیین‌کننده است

پایه پولی نیز در پایان سال به بیش از ۲ هزار و ۱۹۰ همت رسید و رشد سالانه آن به ۶۱.۵ درصد افزایش یافت.پایه پولی، سوخت اولیه شبکه بانکی برای خلق اعتبار محسوب می‌شود. بنابراین افزایش آن لزوماً خبر بدی نیست؛ زیرا اقتصاد برای تأمین مالی تولید، اجرای پروژه‌های عمرانی و حمایت از سرمایه‌گذاری به منابع پولی نیاز دارد.مسئله اصلی آن است که این منابع پس از ورود به شبکه بانکی چگونه تخصیص پیدا می‌کنند. اگر اعتبارات بانکی به سمت تولید هدایت شوند، پایه پولی می‌تواند به افزایش تولید ملی منجر شود؛ اما اگر بخش عمده منابع صرف فعالیت‌های غیرمولد یا خرید دارایی‌های سرمایه‌ای شود، آثار تورمی آن بسیار بیشتر خواهد بود.

اقتصاد ایران به نقدینگی نیاز دارد، اما نقدینگی هدفمند

یکی از برداشت‌های نادرست آن است که هرگونه افزایش نقدینگی الزاماً پدیده‌ای منفی تلقی شود.اقتصاد ایران امروز برای تکمیل پروژه‌های نیمه‌تمام، نوسازی صنایع، توسعه زیرساخت‌ها، تأمین سرمایه در گردش واحدهای تولیدی و افزایش صادرات به منابع مالی گسترده نیاز دارد.بنابراین اصل افزایش منابع پولی نمی‌تواند به تنهایی محل نقد باشد. آنچه اهمیت دارد، طراحی سازوکارهایی است که این منابع را به سمت فعالیت‌های مولد هدایت کند و مانع ورود آنها به بازارهای سفته‌بازانه شود.

چرا نقدینگی به تولید نمی‌رسد؟

در سال‌های گذشته بخش قابل توجهی از نقدینگی کشور به جای حضور در بخش واقعی اقتصاد، وارد بازارهایی مانند ارز، طلا، زمین، مسکن سرمایه‌ای و سایر دارایی‌ها شده است.بازدهی بالاتر این بازارها نسبت به تولید، طولانی بودن دوره بازگشت سرمایه در بخش صنعت، محدودیت‌های تأمین مالی و ریسک‌های اقتصادی موجب شده بخشی از سرمایه‌ها از تولید فاصله بگیرند.در چنین شرایطی حتی رشد قابل توجه نقدینگی نیز الزاماً به افزایش ظرفیت تولید منجر نشده و بخش مهمی از آثار آن در بازار دارایی‌ها و تورم نمایان شده است.

شرط موفقیت سیاست پولی در سال ۱۴۰۵

اکنون مهم‌ترین مأموریت سیاست‌گذار پولی، صرفاً کنترل حجم نقدینگی نیست؛ بلکه هدایت آن به سمت بخش‌های مولد اقتصاد است.اگر شبکه بانکی بتواند منابع خود را به صنایع، بنگاه‌های صادرات‌محور، شرکت‌های دانش‌بنیان، پروژه‌های زیربنایی و سرمایه‌گذاری‌های مولد اختصاص دهد، رشد نقدینگی می‌تواند به رشد اقتصادی تبدیل شود.اما در صورت تکرار تجربه سال‌های گذشته و حرکت منابع به سمت فعالیت‌های سفته‌بازانه، رشد متغیرهای پولی بیش از آنکه به تولید کمک کند، فشارهای تورمی را افزایش خواهد داد.

کلید اثرگذاری نقدینگی بر اقتصاد چیست؟

کامران رحیمی کارشناس اقتصادی در گفت‌وگو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس گفت: رشد نقدینگی را نباید به‌صورت مطلق مثبت یا منفی ارزیابی کرد.وی ادامه داد: همه اقتصادهای در حال توسعه برای افزایش تولید به رشد منابع مالی نیاز دارند، اما تفاوت کشورها در نحوه تخصیص این منابع است. اگر نظام بانکی اعتبارات را به سمت سرمایه‌گذاری مولد هدایت کند، نقدینگی به افزایش تولید و اشتغال منجر می‌شود.به گفته این کارشناس، بزرگ‌ترین چالش اقتصاد ایران نه کمبود نقدینگی، بلکه ضعف در هدایت آن است. تا زمانی که بازدهی فعالیت‌های غیرمولد از تولید بیشتر باشد، بخش مهمی از منابع مالی از مسیر اصلی خود منحرف خواهد شد.

مسئله اصلی، کیفیت نقدینگی است نه کمیت آن

رشد بی‌سابقه نقدینگی و پایه پولی در سال ۱۴۰۴ یک واقعیت آماری مهم برای اقتصاد ایران است، اما آینده این متغیرها به نحوه استفاده از آنها بستگی دارد.اگر منابع مالی جدید به سمت تولید، سرمایه‌گذاری، افزایش بهره‌وری و توسعه ظرفیت‌های اقتصادی هدایت شوند، می‌توانند به رشد اقتصاد و افزایش اشتغال کمک کنند.اما اگر این نقدینگی همچنان در بازارهای غیرمولد گردش کند، نه‌تنها کمکی به تولید نخواهد کرد، بلکه فشارهای تورمی و بی‌ثباتی اقتصادی را نیز تشدید خواهد کرد. در واقع، آنچه اقتصاد ایران امروز بیش از هر چیز به آن نیاز دارد، هدایت هوشمندانه نقدینگی است، نه صرفاً افزایش یا کاهش حجم آن.با دنبال‌کردن صفحه اقتصادی خبرگزاری فارس در جریان آخرین تحولات اقتصادی ایران و جهان قرار بگیرید.#نقدینگی#تولید#تورم#تامین_مالی
18:13 - 5 تیر 1405
اقتصاد
اقتصاد کلان
بانک و بیمه

2 بازنشر2 واکنش
43٫5k بازدید



34 پاسخ

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
منتظر معجزه هستید !?مدام مجلس با‌طرح ها و مصوبات و ... چشم‌بسته‌به تداوم‌این وضع‌دامن میزند

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
مجلس مسبب همه اینهاستطبق قانون رفع موانع خیلی وقت پیش باید‌بانک ها و موسسات مالی خصولتی حذف میشد نرح تسعیر کاهش میافت و جلو خلق پول بانک ها گرفته میشد ولی برعکس همه را بزرگتر میکنید ! محلس نرخ تسعیر و‌ردیف ها غیر ضرور بودجه و ... مدام بیشتر و تورمش را با جهش ارز و چاپ پول به دوش مردم انداخته !

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
قرار بود طبق قانون بانک ها و موسسات مالی خصولتی حذف شوند،عرضه‌اموال مازاد ادغام و حذف زیر محموعه ها اضافی ، نرخ تسعیر کاهش یابددولت و بودحه کلان کوچک شود ردیفها غیر ضرور حذف شودو... ولی برعکس همه را بزرگتر کردید‌! و حالا طرح سوال میکنید !?!?

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
طبق امار از نقدینکی کلان در بانک ها بیش از 92 دزصدش نزد 2 دزصد حسابهاست که این 2 دزصد هم عموما بانک ها و لابی اینها هستن پس اولا نکیم نقدینکی دست مردم است

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
4 برابر کسور بزرگ چین ،بانک داریم !روزی بیش از 10 هزار میلیارد خلق پول میکننهر سال بانک ها چند برابر بودحه عمومی یعنی بودجه 90 میلیون نفر به خودشان وام میدن ! که صرف بنگاهداری ،دلالی ارز شده !فقط چند بانک بیش از 50هزار هزار میلیارد مازاد اموال دارن ! بقبه بماند حالاطرح سوال کنید و تاوانش و مردم

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
بیش از 11 میلیون مسکن ساخته شده ولی کمتر از 2میلیون به حمعیت خانه دار اضافه شده !کجاست ؟ نزد‌بانک ها و لابی اینها !

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
منظور مسولین و رسانه ها ازین طرح سوال چیست ؟ ما قانون هم داریم ! چرا هیچ اقدامی در جهت کاهش نرخ تسعیر حذف بانک ها و موسسات مالی خصولتی حذف زیر محموعه ها اینها نمیشه !? شاهدیم که الانم واکذاری ها غلط و‌بجای مردم مجدد به بانک ها بنکاهدار میدید !!!

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
میزان چاپ پول از زبان نماینده مجلسدر ۵۰ سال اخیر در امریکا به میزان ۲۶ برابر دلار منتشر شده استدر آلمان و فرانسه ۴ برابر اما در ایران چاپ پول ۱۷۰ هزار برابر بوده است

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
مسله اینجاست که این بانک ها وابسته به لابی قدرت هستن تامین مالی فساد اینها را انجام میدن ! برای همین علیرغم وجود قانون هیچ اقدامی دز جهت حذف بانک ها ، عدم بنکاهداری اینها نمیشه !

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
رهبر شهید بارها از کلمه غلط کردن استفاده کردن که قبلا فقط برای دشمن خارجی استفاده میکردن ! فرمودند : بانک ها غلط میکنن بنکاهداری کنن مجلس بجای حاشیه و هزینه سازی برای نظام و کسور و مردم پاسخکو باشد چرا هیچ اقدامی جهت حذف اینها ، حذف زیر محموعه ها اضافی اینها و کاهش نرخ تسعیر و ... نمی کند !?!?

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
وقتی رتبه ازادی اقتصاد ما از بین 156 کشور بشه 156! بیش از 70 درصد اقتصاد و منابع در انحصار چند نهاد خاص قدرت باشد 4برابرکشور چین ! بانک داشته باشیمدر چنین اقتصاد بسته انحصاری رفاقتی بایدم بنگاهداری خلق پول و فساد و ربا نهادینه شود!

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
همه دنیا ! همه کشور ها از گینه گرفته تا گرجستان و ... همه پیشرفت کردن در این سالها جز ما ! چرا ؟ چون اینجا از خلق پول صیانت میشه از بنکاهداری بانک ها ! از نرخ تسعیر از جهش ارز و نرخ گذاری غلط و چاپ پول ! تا کی میخواید ادامه بدید !? هنوزم دنبال توجیه هستید بجای حذف اینها و کار درست !!!

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
حتی الانم این رسانه نمیگه حذف چاپ پول و ... میکه اتفاقا این رویه خوبه !!!! نقدینکی نیاز داریم !!! نقدینکی میخواید ؟ طبق قانون بانک ها و موسسات خصولتی و حذف کنید عرضه‌اموال مازاد و حذف زیر مجموعه ها اینها خواهید دید چندین برابر نیاز نقدینکی خواهیم داشت ! که نرخ تورم و ارز هم زیر 8 میرسد

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
بعد از کرونا دو بانک در فلان کشور اعلام ورشکستگی کردن ، نتیحه : تورم از 9 به 2 کاهش یافت ! اینجا برعکسه ! نه تنها مخالف قانون حذف نمیشن بلکه مجلس مدام نرخ تسعیر و افزایش میده ! موافق چاپ پول و بنگاهداری اینهاست حتی واگذاری ها بجای مردم و به این بانک ها بنکاهدارمیده ! و ابرتورمش بر دوش مردم !

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
سالهاست مردم و دلسوزان و اقتصاددانان و صاحبنظران هشدار میدن ولی لابی قدرت که این بانک ها تامین مالی فساد اینها را انجام میدن مخالف اصلاح امور هستن !

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
مردم بدونن اگه طبق قانون ‌،بانک ها و موسسات خصولتی حذف ، عرضه‌اموال مازاد و ادغام و حذف زیر محموعه ها اضافی اینها شکل میگرفت‌و کاهش نرخ تسعیر نه تنها نرخ واقعی ارز و تورم زیر 8 میرسید که منابع کافی برای زیر ساخت و ... فراهم ولی میبینید که مجلس دقیقا عکسش و عمل میکنه !

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
چند روز قبل در همین رسانه درج شد که 2 بانک بیش از 130 هزار میلیارد ! از دپو ارز سود کسب کزده ! به قیمت این ابرتورم به ملت رشد نقدینکی و این وضع اقتصاد !!!حالا هم توجیه میکنه !

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
خسارت فولاد در جنگ ۳ میلیارد دلار.ارز گمشده از سال ۹۷ تا به امروز ۲۰۰ میلیارد دلار.اختلاس سیستم بانکی سالی ۴۰میلیارد دلار!حالا هم نمی خواید قانون و اجرا و حذف کنید این بانک ها زائد را !!?

@user1778170387216 ساعت پیش
در پاسخ به
زنگنه : از سال 97تا 401 دلار 900 برابر و چاپ پول و سود شرکتها بزرگ و بانک ها دقیقا 900 برابر یعنی نرخ موهومی ارز و ضرب کردن در کالاها و‌سود شناسایی کردن ! به قیمت این ابرتورم و رشد نقدینکی و‌کسری به مردم و کشور هر موقع میخوایم قانون اجرا و حذف کنیم این بساط و از لابی قدرت نمیگذارن !