بانک مرکزی قافله سودفروشی بانک‌ها علیه مردم را متوقف کند

در حالی که باید بانک مرکزی در بخشنامه اخیر خود، بانک‌ها و شرکت‌های زیرمجموعه آنها را از تقسیم سود ناشی از افزایش نرخ ارز میان سهامداران منع کند، اما کارشناسان می‌گویند این اقدام کافی نیست و باید افشای هرگونه درآمد ارزی را منوط به فروش فیزیکی ارز کرد تا انگیزه انباشت ارز در شرایط جنگی از بین برود.
گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ در شرایطی که نرخ ارز در ماه‌های اخیر جهش قابل توجهی داشته، بسیاری از بانک‌ها و شرکت‌های وابسته به آنها در صورت‌های مالی خود سودهای هنگفتی از محل «تسعیر» (محاسبه مجدد دارایی‌های ارزی به نرخ روز) ثبت کرده‌اند.این سود که صرفاً روی کاغذ وجود دارد و نه نقد، این نگرانی را ایجاد کرده که بانک‌ها به جای تأمین مالی تولید، انگیزه پیدا کنند ارز را نگهداری کنند تا سود تسعیر بیشتری شناسایی کنند.

ماجرای «سود کاغذی» تسعیر چیست؟

افزایش نرخ ارز برای بانک‌ها و شرکت‌هایی که دارایی ارزی دارند (مانند حساب‌های ارزی نزد بانک‌های خارجی یا سرمایه‌گذاری‌های ارزی) یک سود حسابداری ایجاد می‌کند.به این سود، «سود تسعیر» می‌گویند. مشکل اینجاست که این سود تا زمانی که ارز فروخته نشده، صرفاً روی کاغذ وجود دارد و نقدینگی واقعی وارد بانک نمی‌کند. با این حال، برخی بانک‌ها در سال‌های گذشته چنین سودهایی را بین سهامداران تقسیم کرده‌اند. این کار عملاً به معنای پرداخت سود از محل «افزایش قیمت دارایی نگهداری شده» بدون تبدیل آن به پول نقد است. در شرایط جنگی و کمبود ارز، چنین رفتاری می‌تواند انگیزه بانک‌ها برای نگهداری ارز و عدم عرضه آن به بازار را افزایش دهد، زیرا هر روز که نرخ ارز بالاتر می‌رود، سود تسعیر بیشتری شناسایی می‌شود.

اقدام بانک مرکزی؛ گام اول اما ناقص

بانک مرکزی می‌تواند با ابلاغ ممنوعیت تقسیم سود تسعیر ارز بین سهامداران، در واقع بزرگترین انگیزه بانک‌ها برای نگهداری ارز را خنثی کرده است. از این پس بانک‌ها نمی‌توانند سود کاغذی را بین سهامداران خود پخش کنند و بنابراین دیگر دلیلی برای احتکار ارز به امید افزایش بیشتر نرخ ندارند.این اقدام، گامی ضروری و مثبت در جهت مدیریت انتظارات ارزی ارزیابی می‌شود. اما به اعتقاد بسیاری از کارشناسان، این اقدام کافی نیست. بانک‌ها همچنان می‌توانند سود تسعیر را در صورت‌های مالی خود به عنوان «سود انباشته» نشان دهند و از آن برای افزایش سرمایه یا سایر اهداف استفاده کنند. همچنین، آنها همچنان انگیزه دارند ارز را نگهداری کنند، چون ارزش ریالی دارایی‌هایشان به طور خودکار با رشد نرخ ارز افزایش می‌یابد.

پیشنهاد سختگیرانه‌تر؛ افشای درآمد فقط پس از فروش ارز

برخی تحلیلگران اقتصادی و نهادهای نظارتی خواستار یک اقدام قاطع‌تر از سوی بانک مرکزی شده‌اند. پیشنهاد مشخص این است: بانک‌ها و شرکت‌های زیرمجموعه آنها در سال ۱۴۰۵ فقط مجاز به افشای «درآمد محقق‌شده» از محل ارز باشند، نه «سود تسعیر». یعنی تا زمانی که ارز فیزیکی فروخته نشده و پول آن به حساب بانک واریز نشده، هیچ گونه سودی نباید در صورت سود و زیان ثبت شود. چنین رویکردی دو مزیت دارد: اول، انگیزه نگهداری ارز را به صفر می‌رساند، زیرا هیچ سودی روی کاغذ شناسایی نمی‌شود مگر پس از فروش. دوم، شفافیت واقعی صورت‌های مالی را افزایش می‌دهد و مانع از بزرگ‌نمایی سودآوری بانک‌ها در شرایط تورمی می‌شود. با اجرای این سیاست، بانک‌ها دیگر به خرید و انباشت ارز به عنوان یک «دستگاه سودساز خودکار» نگاه نخواهند کرد.

ابعاد کلان؛ چرا این تصمیم برای اقتصاد جنگی حیاتی است؟

در شرایط پساجنگ، منابع ارزی کشور محدود و حیاتی است. هر ریال ارزی که در انبار بانک‌ها و شرکت‌های زیرمجموعه آنها احتکار شود، از چرخه تأمین کالاهای اساسی، مواد اولیه صنایع و تجارت خارجی خارج می‌شود.بانک مرکزی با این اقدام (و در صورت تشدید آن) عملاً سیگنال می‌دهد که «ارز کالای سفته‌بازی نیست، بلکه ابزار تولید است». همچنین، جلوگیری از شناسایی سود کاغذی، مانع از بزرگ‌نمایی سودآوری نظام بانکی می‌شود و در نتیجه از افزایش انتظارات تورمی ناشی از گزارش‌های مالی اغراق‌شده جلوگیری می‌کند. فراتر از آن، این سیاست به بانک‌ها انگیزه می‌دهد ارز خود را در اختیار صادرکنندگان و واردکنندگان واقعی قرار دهند و نقش سنتی خود را به عنوان «واسط مالی» ایفا کنند، نه «بازیگر بازار ارز».

بانک مرکزی اقدام خود را تکمیل کند

محمد صادقی، کارشناس اقتصادی در گفت‌وگو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس گفت: اقدام بانک مرکزی در ممنوعیت تقسیم سود تسعیر، اقدامی به موقع و ضروری، اما ناقص است. بانک‌ها همچنان می‌توانند سود تسعیر را در ترازنامه خود نگه دارند و مثلاً برای افزایش سرمایه استفاده کنند. این کارشناس اقتصادی ادامه داد: این یعنی انگیزه نگهداری ارز کماکان وجود دارد، چون دارایی‌های ارزی آنها به ارزش روز افزایش می‌یابد. وی افزود: به نظر من بانک مرکزی باید فراتر رود و بگوید «هیچ سودی از محل تسعیر، تحت هیچ عنوانی، قابل شناسایی نیست مگر پس از فروش ارز». آن وقت دیگر هیچ بانکی حتی یک دلار اضافه نگه نمی‌دارد.صادقی تاکید کرد: در پشت صحنه، بانک‌های بزرگ که سود تسعیر زیادی در صورت‌های مالی خود دارند، ناراضی هستند. آنها برنامه داشتند با این سودهای کاغذی، سود سهام بالایی بین سهامداران خود (که عمدتاً نهادهای عمومی و شبه دولتی هستند) تقسیم کنند.این کارشناس اقتصادی تصریح کرد: این بخشنامه عملاً آن برنامه را نقش بر آب کرده است. به همین دلیل، لابی‌هایی برای تعدیل بخشنامه در جریان است. اما بعید است بانک مرکزی عقب‌نشینی کند.

پایان رؤیای سود بدون فروش

بانک مرکزی با ابلاغ ممنوعیت تقسیم سود تسعیر ارز، پیام روشنی به نظام بانکی فرستاد: «سود روی کاغذ، ارزش تقسیم ندارد». اما بحران ارزی پساجنگ و انگیزه‌های بانک‌ها برای نگهداری ارز، نیازمند اقدامی قاطع‌تر است. پیشنهاد کارشناسان مشخص است؛ شناسایی هرگونه درآمد ارزی را منوط به فروش فیزیکی ارز کنید. در آن صورت، بانک‌ها دیگر نه سفته‌باز، که واسط واقعی بازار ارز خواهند شد. تصمیم نهایی با بانک مرکزی است. هرچه این سیاست شفاف‌تر و سختگیرانه‌تر اجرا شود، ذخایر ارزی کشور در مسیر درست‌تری هدایت خواهد شد. سهامداران نیز باید بدانند که سود واقعی، از جنس تولید و تجارت است، نه نوسان‌گیری از نرخ ارز. اکنون نوبت نظارت بر اجراست.با دنبال‌کردن صفحه اقتصادی خبرگزاری فارس در جریان آخرین تحولات اقتصادی ایران و جهان قرار بگیرید.#بانک_مرکزی#نرخ_تسعیر#تسعیر_ارز#شناسایی_سود
07:14 - 26 اردیبهشت 1405



23 الإجابة

@user177308037168منذ 10 ساعات
تعليقًا على
یکی از دلایل بالا رفتن دلار همینه و متاسفانه معمولا در بدترین موقع انجام میشه کلا یه عده در بدنه به محض کم شدن سایه جنگ سریع بر میگردن سمت کاسبی

‌Serab Komar‌ صورة الملف الشخصي
@Serabkomarمنذ 10 ساعات
تعليقًا على
توقف عملکرد ضد اقتصادی بانکها وابسته به سهامدار نبودن مقامات بانک مرکزی، سازمان برنامه و بودجه و وزارت اقتصاد در بانکهای خصوصی می باشد. نحوه عملکردها نشان‌می دهد تعارض منافع مانع بانک مرکزی برای برخورد با تخلفات بانکها می باشد.

‌ناصر‌ صورة الملف الشخصي
@Naser_01101110منذ 10 ساعات
تعليقًا على
هیچ گونه بازخواستی از مسئولان نمیشه تخم مرغ دونه ای 25 تومن شده مسئولان کی جلوی گرانی را می گیرن

@user177890646818منذ 10 ساعات
تعليقًا على
سیستم کاملا فساد زا، قطعی اینترنت و ارائه محدودش به یکسری ها زندگی رو مختل کرده واسه یه فلش کردن گوشی چه حقارت ها و علافی هایی که نکشیدم اونم با قیمت های فضایی...

@user172723361283منذ 10 ساعات
تعليقًا على
سلام این رویه محاسبه سود ، در درجه اول می بایست از طرف تشکل های صنفی ، مثل انجمن حسابداری ایران ،جامعه حسابداران رسمی و ..مورد ارزیابی و واکاوی قرار گرفته ، رویه های غیر معمول محاسبه سود ، بانکها و موسسات مالی را بازتاب داده شود ، تا بانک مرکزی با بهره گیری از مبانی علمی و پشتیبانی خاصه استفاده کند

‌ابراهیم دهقان‌ صورة الملف الشخصي
@user1709101749460904588منذ 10 ساعات
دولت کجاست ؟!عقل کجاست ؟!قدرت کجاست ؟!چرا اقدام درستی نمیشه ؟؟!چرا ؟؟؟!تا کی باید منافع یک عده بر جان و مال کل ملت و مملکت، ترجیح داشته باشه ؟!لعنت بر لیبرالیسم و سرمایه داری بی در و پیکر . ما نه اسلام هستیم و نه لیبرالیسم . چی هستیم ؟! این زالوها رو از اقتصاد جدا کنید.…أظهر المزيد

@user1709101280189114755منذ 10 ساعات
تعليقًا على
واقعا دولت مردم رو چی فرض میکنه،دانشجویی که تو این کشور بیکار بود رفته اروپا حالا میتونه از درآمد اونجا برای خانواده خود ماشین بخره و مایی که نشستیم تو این کشور هر روز با انبوهی از نداری و گرانی و شعار پوچ مواجهیم

@MardeFaraHezbiمنذ 10 ساعات
تعليقًا على
خیانتی که بانکها میکنن بی شماره.مثلا به صنایع وام کلان با سودبازپرداخت بالا میدن. صنایع هم برای بازپرداختش چون علاقه دارن با پول کم ارزشتر قسطشون رو بدن،میرن سمت گرون کردن جنساشون.با این کار،روی جنسشون یه سود میکنن،دارایی که با وام خریدن هم که با ارزشتر شده و قسط کم ارزشتر هم بازپرداخت کردن.

@user1709101280189114755منذ 10 ساعات
تعليقًا على
دولت روش گرانی رو خوب بلد شده، اول میان قیمت ها رو افزایش میدن بعد یه شماره ۱۲۴ اعلام میکنن تو اخبار جهت رسیدگی که الحمدالله رسیدگی هم نمیشه، بعد دیگه اون قیمت عادی میشه و تاسف بار اینکه مردم ما نیز عادت کردن و برای جبران ، افزایش خود بخودی قیمت رو اعمال میکنن و این طور می‌شود که اقتصاد ویران می شود

@user1709101280189114755منذ 9 ساعات
تعليقًا على
یه چیز دیگه که واقعا خودنمایی میکنه اینه که تو زمان جنگ قیمت‌ها ثابته ولی بعد جنگ پدر آدم رو در میارن

‌نوشا‌ صورة الملف الشخصي
@user177240464386منذ 9 ساعات
تعليقًا على
اگر بخشنامه رو اجرا نکردن چه اتفاقی براشون میفته ؟ درسته دقیقا هیچی ! مثل تمام این سالها مردم پای کار هستن ، مقاومت میکنن ، صرفه جویی میکنن ، تاب آوری فوق العاده ای دارن که درس شده برای تمام دنیا دیگه چکار به این بانکها و غیره دارید ؟ بذارید مثل همیشه کار خودشونو بکنن

@Mamarrezaمنذ 9 ساعات
تعليقًا على
م
محمدرضا ف

@Mamarreza  •  منذ 3 أيام

يطلب

تسریع در پرداخت بیمه بیکاری

پس از جنگ بسیاری از شرکت های خصوصی ناچار به تعدیل نیرو یا تعطیلی شده اند. انبوهی از درخواست بیمه بیکاری وجود دارد که متاسفانه نه پوشش خبری مناسبی از این موضوع هست و نه آمار درستی منتشر می شود. با گذشت دو و نیم ماه از آغاز جنگ ، همچنان بسیاری از پرونده ها هنوز بررسی نشده اند. آیا این عدالت اجتماعی است که شاغلین در دستگاههای دولتی و ... بدون مشکل، حقوق یا حتی افزایش حقوق سالانه را دریافت کنند‌. آنگاه برای تسریع در بررسی پرونده های شاغلین خصوصی، که سالهاست به امید بی پول نشدن در همچین روزهایی، حق بیمه پرداخت می کنند، راهکاری نداشته باشند؟

سازمان تامین اجتماعی کشور

0
100

@user1709100144985114517منذ 9 ساعات
تعليقًا على
در بانک‌ها رو تخته کنین مردم پولشون میذارن زیر بالش، بخدا تورم از نصف کمتر میشهآمدیم دزد پولامون نبره گذاشتیم بانک، گرفتار بدتر از دزد شدیم

@Shabahمنذ 9 ساعات
تعليقًا على
وظیفه بانک واسطه‌گریه نه بنگاه داری و نوسان‌گیری! اصلا چرا باید بانکی غیر از بانک مرکزی محل ذخایر ارزی باشه؟!شفاف‌سازی واردات شرکت‌ها و نهادها و نیاز واقعی بازار به ارز از طریق اتاق بازرگانی و گمرکات کشور به بانک مرکزی ابلاغ و تاییدیه عرضه ارز مورد نیاز از طریق حواله مستقیم یا بانک واسط انجام میشود…أظهر المزيد

‌عابدین غریبی‌ صورة الملف الشخصي
@user170782899349منذ 9 ساعات
تعليقًا على
کاش در مورد اموال غیرمنقول احتکار شده توسط بانکها هم همین کار را می کردند.

@Faalianمنذ 9 ساعات
تعليقًا على
همتی با حمایت سیاستمداران صاحب نفوذ در احزاب اصلاح طلب همچون مرعشی ،اصول گران ثروت اندوز و بانک های خصوصی به ریاست بانک مرکزی رسیده و وظیفه اش حمایت از سرمایه های انهاست و نه مردم و کشور. عملکردش در افزایش هر روز ارز خود گواه این مطلب است

@user177784490714منذ 8 ساعات
تعليقًا على
هیچ اتفاقی نمی افتدکه یکم از درد و رنج این مردم کم کند.اینقدر این مافیاها در این کشور قدرت دارندکه هیچ کس نمی تواند با انها برخورد کند.بانک هاکه دیگر گل سر سبد هستند.مراجع اینقدر ایستادندامازورشان نرسیدقصه سودمرکب را حل کنند.فسادوتورم از بانک هااست

@Ghasem313منذ 8 ساعات
تعليقًا على
مشکلات ریشه ای تر وجود داره مثلاً اینکه بانک‌ها مجاز باشند چند برابر سپرده‌ها پول چاپ کنند با پوششهای مختلف به یه عده وام نجومی بدهند خودش عامل تورم فساد شکاف طبقاتی است

@Reyhan2000منذ 8 ساعات
تعليقًا على
ق
ققنوس مام میهن

@Reyhan2000  •  17 اردیبهشت 1405

چرا سامانه ایران‌خودرو از دسترس خارج و ظرفیت فروش تکمیل شد؟
يطلب

چرا سامانه ایران‌خودرو از دسترس خارج و ظرفیت فروش تکمیل شد؟

بنا بر اطلاعیه شرکت خودرو سازی ملی ایران خودرو دو طرح فروش برای ۱۶ اردیبهشت و ۱۷ اردیبهشت اجرا شده اند که ساعت ثبت نامی هر دو طرح (که اولی طرح جوانی جمعیت و خودرو های فرسوده بوده است و دومی طرح فروش عادی ) ساعت ۹ صبح بوده است لذا متقاضیان از ساعت ۹ صبح از طریق کافی نت ها، دفاتر پیش خوان، نمایندگی ها (آن هم با شرط انکه در صورت ثبت نام مبالغی در بازه های متغییر ۷۰ تا چند صد میلیون دریافت کنند) و اینترنت شخصی اقدام نموده اند و از لحظه اول با انواع مختلف ارور و مشکلات در سایت مواجه شده اند بنابر گزارشات موثق هیچ مکان و شخص معتبری در شهر کرمان موفق به ثبت نام در طرح مادران نشده اند و پس از ساعتی نیز سایت بسته و اعلام شد که ظرفیت تکمیل شده است امروز پنج شنبه ۱۷ اردیبهشت نیز در طرح فروش عادی تا ساعت ۸.۵۰ صبح سایت درست بود و بعد وارد بروزسانی شد و دیگر ورود به سایت تبدیل به یک رویا شد و انواع ارور شروع شد و طبق پیگیری های فراوان باز هم هیچ یک از کافی نت ها ،دفاتر پیش خوان ها ، نمایندگی ها و حتی دارندگان اینترنت پرو (که خداروشکر مسئولین زحمت کش در حال مقابله با این پدیده تبعیض امیز هستند ) نیز نتوانسته اند ثبت نام کنند در همین لحظه یعنی ساعت ۱۰.۲۴ سایت نوشته به علت استقبال زیاد و در صورت وجود ظرفیت سایت مجددا باز میشود ولی با اینحال همچنان سایت از دسترس خارج است، لیکن سوال اینجاست که این چگونه طرحی برای خدمت رسانی به مردمی است که در تمام سختی ها و مشکلات صبوری کرده اند؟ چه کسانی قابلیت ورود به سایت دارند؟ اگر قرار است که کسی نتواند وارد سامانه شود هدف از ایجاد طرح فروش چیست؟ خودرو ها به چه اشخاصی فروخته میشوند؟ چرا برای طرحی که حق ملت است باید مبالغ کلانی به کافی نت ها و دفاتر پیش خوان برای ثبت نام داد و جالب‌تر انکه چرا نمایندگی‌ها خود اشخاص را برای ثبت نام به افرادی معرفی می‌کنند که مبالغ بالایی برای ثبت نام در سایت دریافت می‌کنند؟

سایپا و ایران خودرو

100
1000